-

               
  v   Şiir Defteri
  v   Klipler/Videolar
  v   Resimler
  v   Müzik/MP3
  v   Yemek Tarifleri

TIKLA DİNLE

[ Yeni pencere aç ]
 
ŞAİRLER

Can YÜCEL

Menapoz

Tayyar YILDIRIM

“Ana” Var “Baba! ” Yok

Sadri HAŞİMOĞLU

Zaman

Cahit KÜLEBİ

Hikaye

Attila İLHAN

Böyle Bir Sevmek

Melih BAKİ

Ağla Yüreğim

Necip Fazıl KISAKÜREK

Canım İstanbul

Cahit Sıtkı TARANCI

Otuz Beş Yaş

Özdemir ASAF

Çırılçıplak

Ahmet HAŞİM

Bir Günün Sonunda Arzu

Abdurrahim KARAKOÇ

Bebeğe Çağrı

Sıtkı GÜR

Uzaktaki Sevgiliye

Muhterem ASLAN

Gece İsterim

Faruk Nafiz ÇAMLIBEL

Sen Nerdesin?

Nazım Hikmet RAN

Üç Selvi

Ahmet TELLİ

Bekle Beni

Kemalettin KAMU

İzmir Yollarından Son Mektup

Neyzen TEVFİK

Neyzen'den...

Refik DURBAŞ

Bin Kuş Ayışığında

Güngör CELEP

Kadın Vardır

Ahmet Selçuk İLKAN

O Adam

Ahmet Muhip DRANAS

Fahriye Abla

Melih CEVDET

Tek Başına

Sunay AKIN

Ama Ölüm

Arif Nihat ASYA

Bayrak

Hüseyin Nihal ATSIZ

Mutlak Seveceksin

Hasan Sami BOLAK

Ellerin

Yahya Kemal BEYATLI

Rindlerin Ölümü

Dilaver CEBECİ

Nur Dağından Gelenler

Aziz Nesin

Şiire Tutunmak

Ahmet ERDEM

Sesine Kar Yağdı

Kazak ABDAL

Ormanda Büyüyen Adam Azgını

Orhan Seyfi ORHON

Annemle Hasbıhal

Rıfat ILGAZ

Alişim

Aşık Sümmani

Nasihat Alana Edem Bir Öğüt

Aşık Reyhani

Bağlar

Aşık Veysel ŞATIROĞLU

Son Şiiri

Mahsuni ŞERİF

Durmuş

Ahmet Kutsi TECER

Nerdesin

Bedri Rahmi EYÜBOĞLU

çakıl

Halit Fahri OZANSOY

Balkonda Saatler

Ahmet NECDET

Ne Çok Enkaz

Enis Behiç KORYÜREK

Son Aşkıma

Bülent ECEVİT

Yargı

Yılmaz ERDOĞAN

Yaşayabilme İhtimali

Fazıl Hüsnü DAĞLARCA

Ölü

Abbas SAYAR

İlan Kiralık Oda

Ziya Osman SABA

Bir Oda Bir Saat Sesi

Bayburtlu Zihni

Seni Bağı İremden Mi Kaçırmış

Ümit Yaşar OĞUZCAN

Unutulmayanlar

Sezai KARAKOÇ

Yağmur Duası

Yusuf HAYALOĞLU

Bir Veda Havası

Necati CUMALI

Güzel Aydınlık

Sabahattin ALİ

Ruhumun Dalgaları

Ataol BEHRAMOĞLU

Ben Ölürsem Akşamüstü Ölürüm

Murathan MUNGAN

Sizden Saklı

Tevfik FİKRET

Han-ı Yağma

Sait Faik ABASIYANIK

Söz Açınca

Oğuz TANSEL

Tutsağın Türküsü

Ahmed ARİF

Hasretinden Prangalar Eskittim
 
Yazılar
 Yeni Yazılan 5 Yazı:

 Hit Yazılar:

 Yazı Gönder
 
SAYAÇ
Bugün : 3
Dün : 3
Toplam : 79049
Kez Ziyaret Edildik..
 
Tarihten Acıklı Bir Sayfa ULUĞ BEY
  Yazılar || Bilgi Dağarcığı
   Tarihten Acıklı Bir Sayfa ULUĞ BEY

Tarihten Acıklı Bir Sayfa ULUĞ BEY (1395   -   1449)

DÜNYACA ünlü Türk matematikçisi ve astronomi bilgini olan hükümdardır. Semerkant'ta doğdu. Timurlenk'in torunlarından olup, hükümdar Muinüd-din Şah Ruh'un oğludur. Asıl adı Mehmet Torgay'dır. 1446 yılında, babasının ölümü üzerine hüküm­dar oldu. Saltanat yılları sırasında da matematik ve astronomi ile yakından ilgilendi. Astronomiye ait tablosu yıllar sonra İngiltere'de basıldı. Ken­disine isyan eden oğlu tarafından öldürüldü.

ULUĞ BEY, tarihe adını «Asya Fâtihi» diye yaz­dıran Büyük Cihangir Timurlenk'in öz torunuydu. Ama, dedesinden askerlik ve savaşçılık olarak hiç­bir şey tevarüs etmemişti. Dedesi, çolak eli ve topal bacağına rağmen, at üzerinde kılıç sallayıp, ülkeler fethetmişti. Fakat, Uluğ Bey'in yeryüzünde bir ka­rış toprak bile fethetmek gibi ihtirası yoktu. Onun bütün merak ve hevesi, olanca ihtirası yeryüzünde değil, gökyüzündeydi. Ülkeler fethetmekten ziyade, gökyüzü âleminde araştırmalar yapmayı, gök kub­benin sırrını çözmeye çalışmayı tercih ediyordu.

Uluğ Bey'in ilim adamı oluşunda, yaradılışının. büyük rolü olduğu kadar, babası Şah Ruh'un çia bü­yük payı vardı. Çünkü, Şah Ruh, güzel sanatlara hayran bir kişiydi. İlme ve bilginlere büyük değer vetirdi. Onun Horasan'ın başkenti olan Meşhea'de yaptırdığı cami bir şaheserdi.

Uluğ Bey de, Herat'ta güzel bir köşk yaptırmış, bu köşkün duvarlarını ve tavanlarını, birer sanat âbi­desi niteliğindeki tablolarla süsletmişti.

Uluğ Bey, babası Şah Ruh'un ölümünden son­ra, Timur'dan kalan imparatorluğun en büyük kıs­mında hükümdar -tanındı. Hükümet işlerinden ziya­de, ilme ve fenne önem veriyordu. Sarayını bir aka­demi hâline getirmişti. Devrin en ünlü ilim adamla-rıyle burada ilmî tartışmalar yapıyor, eserler hazır­lıyordu.

Bu ilmî çalışmaları desteklemek üzere Semer­kant'ta büyük bir medrese kurmuş, ayrıca gene Se­merkant'ta devrinin en büyük rasathanesini inşa et­tirmişti. Kendisini bütün dünyaya tanıtan astronomi ilmiyle ilgili eserlerini burada meydana getirdi. Bu arada gökyüzünün bir de haritasını yapmayı başar­mıştı. Bu gökyüzü haritası kendisinden sonra gele­cek nice nesillere astronomi çalışmalarında ışık tuta­cak, onlara rehber olacaktı,

«Zîyc-i Ulugi» denilen cetveli, diğer ilmî eser­leri ve rasatları, akademiden farkı olmayan sarayın­daki çalışmalarının sonucudur. «Zîyc-i Ulugi» diğer adı, «Gûrgani Takvimi» olan bu cetvel, o devrin ilmî esaslara dayanan yegâne takvimi sayılmaktadır. «Zîyc-i Ulugi» 1655 yılında İngiltere'de Oxford şeh­rinde basıldı ve çeşitli dillere tercüme edildi.

Kozmografya   konusunda yazdığı   bir   kitap dagünümüze   kadar,  birçok ilmî araştırmalara kaynak olmuştur.

Tarihin en âlim olduğu kadar en âdil bir hüküm-. darı olarak da tanınan Uluğ Bey, aynı zamanda en kötü talihli bir hükümdardı da. 1446 yılında tahta çıktıktan sonra ilim ve fennin yanısıra memleketin iç huzursuzluğu ile de uğraşmak zorunda kaldı. Oğlu Abdullah, babasına baş kaldırmış ve gözünü tahta di­kerek işi bir iç savaşa kadar götürmüştü. Bu savaşta ağırlığını ortaya koyan Uluğ Bey, oğlu Abdullah'ın kumandasındaki âsileri yenmeyi başarmıştı. Bu iç sa­vaş sonunda Abdullah da esir düşmüştü. Uluğ Bey dedesi Timurlenk gibi katı yürekli bir insan da de­ğildi Âsi evlâdını bağışladı, kendisine nasihatte bulundu.

Bu konuda bir hükümdar olarak değil de, yüre­ği evlât sevgisiyle dolu hassas bir baba olarak dü­şünmüş ve ona göre hareket etmişti.

Gelgelelim oğlu Abdullah, o iyi yürekli, âlim ve kâmil babanın oğlu değilmiş gibi, Uluğ Bey ile ta­ban tabana zıt karakterler taşıyan bir insandı. Ba­basına baş kaldırıp yenilmesinden sonra, onun ver­diği manevî dersi alamamıştı bir türlü. Serbest ka­lır kalmaz derhal yeni bir darbenin hazırlıklarına ko­yuldu. Bu kez geçen seferkinden daha kuvvetli bir ordu toplayıp başarı kazanmak için ne lazımsa yaptı. Ve bütün hazırlıklarını tamamladıktan sonra babası Uluğ Bey'e tekrar baş kaldırdı ve onun üzerine tek­rar saldırdı.

Bu ikinci iç savaşta şans hiç de Uluğ Bey'e gül­medi. Doğrusunu söylemek gerekirse, affettiği oğlu­nun kendisine karşı yeniden bir hücuma girişeceği­ne ihtimâl vermiyordu âlim baba.

Uluğ Bey fena halde gafil avlanmıştı. Emrinde­ki kuvvetler yenildi. Her şey tamamen tersine tecelli etti; bu kez elli dört yaşındaki baba, âsi oğlunun eline esir düştü.

Uluğ Bey, oğluna göstermiş olduğu anlayış ve merhameti ne çâre ki ondan göremedi. İsyankâr ev­lât, savaşın galibi kumandan olarak, babasını ölüme mahkûm etti. Dünyanın en ünlü bir matematikçisi, bir astronomi bilgini olan Uluğ Bey, bir hükümdar­dan ziyade bir baba için en acı son ile hayatını kaybetti.


[ Ekleyen  (Oltulu) | 29.10.2015 13:05:32 | Okunma : 147 ]
            Oy : 0-Puan : 0


 

Son 5 Yorum

Henüz Yorum Yazılmamış.
İsterseniz Siz yorum yazın..



Yorum ekleyin..(Sadece üyeler)

Kodlar , Duygular (Smile'ler)
 

GİRİŞ
Kullanıcı : 
Şifre : 
Güvenlik : 464320             
Güvenlik : 
Hatırla :   Gizli : 

  
 
MENÜ

Oltulu Menü
    Dağarcık
    Şiir Defteri
    Tadımlık Müzik
    Konuşan Resimler
    Yemek Tarifleri
    İzlenesi Videolar
    İndirebilecekleriniz


Diğer Linkler
    Forumlar
    İletişim Formu
    Ziyaretçi Defteri
    Site İçi Arama
 
Mini Sohbet
       
 
: 0,23